Zestaw do barwienia naturalnego – ciemny żółty z kory kruszyny

Zestaw do barwienia przędzy i tkanin na ciemny żółty to kompletny zestaw surowców do samodzielnego przygotowania kąpieli barwiącej w oparciu o tradycyjne techniki farbiarstwa roślinnego. Produkt przeznaczony jest do barwienia naturalnego wełny, jedwabiu oraz innych włókien pochodzenia naturalnego.

Kora kruszyny stanowi roślinny surowiec barwierski, z którego podczas gotowania otrzymuje się wywar barwiący. Po zastosowaniu zaprawy ałunowej możliwe jest uzyskanie głębokiego, nasyconego odcienia ciemnego żółtego – określanego jako miodowy lub musztardowy. Modyfikacja zaprawy (np. z dodatkiem żelaza) pozwala uzyskać bardziej przygaszone, ziemiste tony, które zbliżone są do koloru khaki bądź zieleni.

Zestaw sprawdzi się zarówno w rekonstrukcji historycznej, pracy rzemieślniczej, jak i podczas pierwszych prób z techniką, jaką jest naturalne farbowanie przędzy i tkanin. Proces nie wymaga specjalistycznego sprzętu – wystarczy naczynie do gotowania, źródło ciepła i odpowiednio przygotowane włókno.

Frangula alnus – kruszyna pospolita w tradycji farbiarskiej

Kruszyna pospolita od wieków wykorzystywana była jako źródło naturalnych barw w farbiarstwie ludowym i rzemieślniczym. Z pozyskanej kory otrzymywano kolory od żółtego, po czerwony.

Przepisy dotyczące barwienia korą kruszyny pojawiają się w źródłach pisanych w XVIII wieku. Wzmianki o jej zastosowaniu farbiarskim znajdują się m.in. u Johan Fischerström (1761), gdzie opisano sposób przygotowania surowca i wykorzystania go w procesie barwienia. Zgodnie z dawnymi recepturami, odpowiednie przygotowanie kory – w tym proces fermentowania – pozwalało uzyskać nie tylko odcienie żółte, ale także barwy brązowe, a nawet czerwonawe. Różnice tonalne zależały od sposobu obróbki surowca, rodzaju zaprawy oraz czasu prowadzenia procesu.

Chociaż nie mamy większej ilości przesłanek, z dużym prawdopodobieństwem kory kruszyny używano już dużo wcześniej. Kruszyna pospolita to roślina rodzima dla terenów Polski już w okresie wczesnego średniowiecza. Występowała i występuje powszechnie na terenie niemal całego kraju. 

Współcześnie roślina znana jest również z zastosowań zielarskich, jednak surowiec zawarty w zestawie przeznaczony jest wyłącznie do celów barwierskich i nie nadaje się do spożycia.